การประชุมเชิงปฏิบัติการ การพัฒนาศักยภาพคณะกรรมการประปาหมู่บ้าน ครั้งที่ 1 วันที่ 25 – 26 มีนาคม 2569
กำหนดการประชุมเชิงปฏิบัติการ
การพัฒนาศักยภาพคณะกรรมการประปาหมู่บ้าน ครั้งที่ 1
ระหว่างวันที่ 25 – 26 มีนาคม 2569 ณ จังหวัดเชียงราย
ภายใต้ โครงการวิจัยเรื่องการเสริมสร้างความรอบรู้ด้านอนามัยสิ่งแวดล้อม
ผ่านการประยุกต์ใช้วิทยาศาสตร์ภาคพลเมืองในกระบวนการเฝ้าระวังผลกระทบทางสุขภาพโดยชุมชน
ได้รับทุนสนับสนุนจาก สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข (สวรส.)
ที่มา : สถานการณ์มลพิษทางน้ำข้ามพรมแดนจากการประกอบกิจการเหมืองแร่ผิดกฎหมายบริเวณพื้นที่ ต้นน้ำในประเทศเพื่อนบ้าน ส่งผลให้เกิดการปนเปื้อนสารหนูและโลหะหนักในลุ่มน้ำกก สาย รวก โขง และสาละวินอย่างต่อเนื่อง ความเสี่ยงดังกล่าวมีแนวโน้มส่งผลกระทบมากยิ่งขึ้นในประชากรกลุ่มเปราะบาง ได้แก่ หญิงตั้งครรภ์ ทารกในครรภ์ เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ ผู้มีโรคประจำตัว และผู้มีรายได้น้อย อันเนื่องมาจากข้อจำกัดทางร่างกาย สังคม เศรษฐกิจหรือสิ่งแวดล้อม ที่ส่งผลต่อความสามารถในการหลีกเลี่ยงหรือจัดการกับความเสี่ยงจากมลพิษได้น้อยกว่าประชากรทั่วไป
คณะกรรมการลุ่มน้ำโขง (Mekong River Commission - MRC) ได้มีรายงานตรวจพบการปนเปื้อนสารหนูและโลหะหนักเกินค่ามาตรฐานในแม่น้ำโขงบริเวณอำเภอเชียงของ แต่ข้อมูลที่มีอยู่ยังขาดความเชื่อมโยงและไม่สามารถนำไปสู่การเฝ้าระวังความเสี่ยงของชุมชนท้องถิ่นได้ ประกอบกับอำเภอเชียงของยังเป็นช่องว่างในการเฝ้าระวังของหน่วยงานรัฐ เนื่องจากยังไม่มีหน่วยงานเก็บข้อมูลเฝ้าระวังและจัดการความเสี่ยงอย่างเป็นระบบ เนื่องจากสำนักงานควบคุมมลพิษที่ 1 เชียงใหม่ ทำการเฝ้าระวังถึง อ.เชียงแสน จ.เชียงราย และ สำนักงานควบคุมมลพิษที่ 9 อุดรธานี มีจุดเฝ้าระวังเริ่มต้นที่ จ.เลย
.jpg)
ด้วยเหตุนี้เอง ทีมวิจัยจึงได้ร่วมกับทางอำเภอเชียงของ พัฒนาศักยภาพผู้รับผิดชอบระบบประปาชุมชนในการตรวจวัดคุณภาพน้ำ ซึ่งเป็นเส้นทางหลักที่ประชาชนจะมีโอกาสรับมลพิษเข้าสู่ร่างกาย เพื่อนำข้อมูลมาจัดทำเป็นแผนที่ความเสี่ยงและหาวิธีปรับปรุงคุณภาพน้ำ ให้ประชาชนได้ใช้น้ำได้อย่างปลอดภัยต่อไป
วัตถุประสงค์: เพื่อพัฒนาศักยภาพผู้รับผิดชอบระบบประปาหมู่บ้านให้มีความรู้และทักษะ ดังนี้
1. การใช้ชุดตรวจภาคสนาม (test-kit) ตรวจวัดการปนเปื้อนสารหนูและโคลิฟอร์ม ในน้ำประปาชุมชน และแปลผลเบื้องต้นได้
2. การจัดทำแผนที่ความเสี่ยง วางแผนการปรับปรุงคุณภาพน้ำ และการออกแบบระบบเฝ้าระวังฯ
วันพุธ ที่ 25 มีนาคม 2569 ณ โฮงเฮียนแม่น้ำของ บ้านหัวเวียง อ.เวียง
09.00 – 09.15 น. กล่าวที่มาและความสำคัญ
โดย นายนิวัฒน์ ร้อยแก้ว - ผอ.สถาบันองค์ความรู้ท้องถิ่นโฮงเฮียนแม่ของ
09.15 – 09.30 น. ร่วมกล่าวเปิดงาน
โดย นายสุรเชษฐ์ พุ้ยน้อย – นายอำเภอเชียงของ
และ นางเตือนใจ ดีเทศน์ - ผู้ก่อตั้งมูลนิธิ พชภ. และอดีตสมาชิกวุฒิสภา
09.30 – 10.00 น. ชี้แจงกระบวนการ
โดย น.ส.สมพร เพ็งค่ำ - ผอ.สถาบันพัฒนาระบบประเมินผลกระทบทางสุขภาพโดยชุมชน (หัวหน้าโครงการวิจัย)
10.00 – 12.00 น. แบ่งกลุ่ม และตรวจวัดคุณภาพน้ำประปาชุมชน โดยการใช้ชุดตรวจภาคสนามวัดการปนเปื้อนสารหนู
(As Test-kit) และ ตรวจหาการปนเปื้อนโคลิฟอร์มแบคทีเรียในน้ำประปาชุมชน
12.00 – 13.00 น. พักรับประทานอาหารกลางวัน
13.00 – 17.00 น. แบ่งกลุ่ม และตรวจวัดคุณภาพน้ำประปาชุมชน (ต่อ)
วันที่ 26 มีนาคม 2569 ณ ห้องประชุมสาธารณสุขอำเภอเชียงของ
09.00 – 10.00 น. สรุปผลคุณภาพน้ำในภาพรวม ประเมินสถานการณ์ความเสี่ยง และคำแนะนำเบื้องต้น
ร่วมให้ความเห็นโดย นพ.นพปฎล พรรณราย - ผอ.รพ.สมเด็จพระยุพราชเชียงของ
และ นายนิวัฒน์ ร้อยแก้ว - ผอ.สถาบันองค์ความรู้ท้องถิ่นโฮงเฮียนแม่ของ
10.00 – 11.00 น. การปรับปรุงประสิทธิภาพระบบประปาชุมชนกรณีการปนเปื้อนสารหนู
11.00 – 11.30 น. แผนที่ความเสี่ยงและการเฝ้าระวังคุณภาพน้ำประปา
11.30 – 12.30 น. สรุปและปิดประชุม
โดย นายสุรเชษฐ์ พุ้ยน้อย – นายอำเภอเชียงของ
ลิงค์ข่าวการประชุมเชิงปฏิบัติการการพัฒนาศักยภาพคณะกรรมการประปาหมู่บ้าน ครั้งที่ 1